Australia

 
 
Polonia australijska jest dość liczna, według spisu powszechnego z 2016 roku w Australii żyje ponad 180 tys. osób polskiego pochodzenia, z których blisko 50 tys. używa języka polskiego w domu. Na wzrost Polonii australijskiej szczególny wpływ miały dwie fale emigracji, pierwsza po II wojnie światowej, którą szacuje się na ponad 50 tys. osób i druga, po wprowadzeniu stanu wojennego, kóra liczyła ponad 25 tys. osób. Po roku 1989 przybyło do Australii ok. 10 tys. Polaków i emigracja ta ma charakter ekonomiczny. Polonia australijska zorganizowana jest w kilkuset organizacjach, w większości powstałych w pierwszych latach po II wojnie światowej, zrzeszonych w założonej w 1950 roku Radzie Naczelnej Polonii Australijskiej.
 
 

 

 


 
W roku 2000 Polski Instytut Historyczny w Australii podpisał porozumienie z Biblioteką Narodową Australii w sprawie udostępniania badaczom polskich materiałów przekazanych przez Instytut. Ofiarowane Bibliotece dokumenty są udostępniane pod nazwą Collected Records of the Polish Historical Institute in Australia i obejmują okres od roku 1950 do chwili obecnej. Kolekcja jest cennym źródłem informacji o polskich organizacjach w Australii; zawiera korespondencje, protokoły zebrań, biuletyny informacyjne, albumy z wycinkami prasowymi, m.in. Stowarzyszenia Polskich Kombatantów i Rady Organizacji Polskich. Instytut bierze udział w programie polsko-australijskiej historii mówionej. Zlecił również opracowanie Bibliografii polskich materiałów w Australijskiej Bibliotece Narodowej. Zob. też: The Polish saga in Australia.


 
Pomnik Katyński w Adelajdzie ufundowany przez Stowarzyszenie Polskich Kombatantów w Australii.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


Nowa Zelandia

Polonia w Nowej Zelandii liczy 3–5 tys. osób i zamieszkuje głównie okolice miast Wellington i Auckland. Pierwsi Polacy osiedlili się w Nowej Zelandii w okolicach miasta Christchurch, na Wyspie Południowej na początku lat siedemdziesiątych XIX w. Później zaczęło się polskie osadnictwo na Wyspie Północnej, w prowincji Taranaki. Spis ludności z 1921 notował 399 osób z Polski. W 1944 przybyło do Wellington 755 dzieci polskich, sierot ewakuowanych ZSRR. Po II wojnie światowej do Nowej Zelandii przybyło ok. tysiąca tzw. dipisów. Działa Stowarzyszenie Polaków w Nowej Zelandii, Stowarzyszenie Polskich Kombatantów i Polska Misja Katolicka. W Domach Polskich prowadzone są szkółki polonijne. W Wellington otwarta jest polska biblioteka.

1 listopada 1944 do portu w Wellington w Nowej Zelandii zawinął transportowiec wojsk Stanów Zjednoczonych, na pokładzie którego znajdowało się 733 polskich dzieci, w większości sierot, wraz z 102 opiekunami. Skierowano ich do kampusu w Pahiatui. Pahiatua położona jest 160 km na północ od Wellington. Polskie dzieci były ewakuowane ze Związku Radzieckiego do Iranu. Rząd Polski w Londynie zaapelował do Ligi Narodów o pomoc w znalezieniu dla nich tymczasowego schronienia. Wsród krajów, które zaoferowały pomoc była Nowa Zelandia i Meksyk.